In Gender Rebels schrijft onderzoeker Eliza Mondegreen een hoofdstuk over detransitie: het ongedaan maken — of voor zover dat kan, leren leven met — een eerder ingezette geslachtstransitie. Ze stoelt het op uitspraken van vrouwen die zelf die weg zijn gegaan en eruit zijn gestapt.

Transitie is nooit genoeg

De eerste stem in haar hoofdstuk laat de illusie van geslachtsverandering keihard staan. Als het echt zou kunnen, zou zij het doen. Maar wat hormonen en chirurgie konden bieden, was geen genoegdoening — alleen een aanhoudende ontoereikendheid.

Vrouw-zijn kun je niet verkeerd doen

De tweede stem keert de premisse om. Niet het lichaam moest worden bijgesteld, maar het idee dat vrouw-zijn een prestatie is die je kunt mislukken. Voor wie als meisje is opgegroeid met de voortdurende boodschap dat ze het verkeerd doet, is dat een radicaal inzicht.

Vier redenen voor detransitie

Mondegreen beschrijft vier patronen onder wie detransiteren: het besef dat transitie nooit genoeg kan zijn, het herkennen van onderliggende factoren als trauma, seksualiteit of mentale gezondheid, het inzicht dat de vrouwonvriendelijke cultuur het probleem is en niet het vrouw-zijn zelf, en een veranderend denken over geslacht en gender. Geen van die vier wordt opgelost door meer hormonen.

Wat dit betekent voor de zorg

Klinieken die meisjes affirmeren in een trans-identiteit zonder eerst trauma, seksualiteit en sociale druk uit te zoeken, maken het werk van detransitioners later veel zwaarder. De stemmen die Mondegreen verzamelt zijn geen anekdotes — ze zijn aanwijzingen dat het huidige zorgmodel structureel het verkeerde antwoord geeft.

Bron

1. Gender Rebels — Talking detransition in Gender Rebels
2. Gender Rebels — verzamelplaats kritische verhalen (Sybilla Claus, fotografie Iratxe Álvarez)

Citaten in deze pagina zijn ontleend aan het hoofdstuk zoals samengevat op genderrebels.org.